အင္းေလး ေဖာင္ေတာ္ဦးျမတ္စြာဘုရား သမိုင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္။
ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၄၇၃-ခုႏွစ္တြင္၊ပုဂံေနျပည္ေ တာ္ၾကီး တြင္၊ထီးနန္းစိုးစံေတာ္မူေသ ာ နရပတိ အေလာင္းစည္သူ မင္းၾကီးသည္ ၊ မဟာသမုျဒာတြင္ရွိေသာ ရတနာ အမ်ိဳးမ်ိဳးတို႔ကို ၾကည္႔ရွဴေတာ္
မူလိုသျဖင္႔၊သကၤနက္ ေဖာင္ယာဥ္ စၾကာျဖင္႔၊မွဴးမတ္ဗိုလ္ပါတိ ု႔ ျခံရံလ်က္ထြက္ခြာေတာ္မူသည္။
မင္းၾကီးသည္ ေဖာင္ယာဥ္စၾကာႏွင္႔ ယမထာၾကီမ္လံုးစၾကာကိုပိုင္ဆ ိုင္ေသာမင္းျမတ္ျဖစ္ေပသည္၊
ထိုေၾကာင္႔ သကၤနက္ေဖာင္စၾကာကို သြားလိုရာအရပ္တြင္ (လက္ညိဳးညြန္ရာ ေရျပင္ျဖစ္ရေလသည္။)
ဟူေသာ ဆိုရိုးစကားထင္ရွားေလသည္။
အေလာင္းစည္သူမင္းၾကီးသည္တို င္းခန္းလွည္႔လည္ေတာ္မူရင္း၊ ျမင္႔မိုရ္ေတာင္သို႔ သြားလိုေသာ
စိတ္ဆႏၵ ျပင္းျပလာသျဖင္႔၊ျမင္႔မုိရ္ ေတာင္သို႔သြားရန္ ဆံုးျဖတ္လိုက္သည္။
နတ္သိၾကားမင္းႏွင္႔ သူသီတာတို႔ဟန္႔တားျခင္း။
တာ၀တိန္သာ နတ္ျပည္ကို အစိုးရေသာ သိၾကားမင္းႏွင္႔ မိဖုရားသူသီတာတို႔က၊ လူအိုခင္ပြန္းအေရာင္ဖန္
ဆင္းျပီး ေလာင္းေလွငယ္ႏွင္႔စီးႏွင္းေ လွာ္ခက္ဟန္ကဲ႔သို႔ေလွာ္ခက္လ ာေလသည္။မင္းၾကီးျမင္ေသာအခါ
ေမးျမန္းခဲ႔သည္မွာ- အကၽႊႏု္ပ္တို႔ခင္ပြန္းသည္ တဆယ္႔ငါးႏွစ္အရြယ္ကပင္ အီမ္ေထာင္ျပဳျပီး ျမင္႔မိုရ္ေတာင္သို႔ ေရာက္ျခင္ေသာအားငါတို႔သြားသ ည္၊ ယခုမူကား ျမင္႔မိုရ္ေငြ႔မ်ား မေတြ႔ရပါ။တို႔သာမိုက္လွျဖစ္ ေပစြ၊မေတြ႔ပါရ၊ ေျမးေမာင္လွတို႔ မွတ္ရသူအိုစကားတည္း။ ဟုေျပာျပီး
အေလာင္းစည္သူမင္းၾကီးသည္ သူအိုတို႔ေျပာသည္႔စကားကိုမယ ံုၾကည္ဘဲဆက္လက္သြားရန္ ဆႏၵျပင္းျပ
ေနပါသည္၊ ထိုေၾကာင္႔ေဖာင္ယာဥ္စၾကာႏွင ္႔သူအိုတို႔စီးႏွင္းေသာ ေလာင္းေလွငယ္တို႔ယွဥ္ျပိဳင္ ၾကရာ၊
သိၾကားမင္းဖန္ဆင္းထားေသာ ေလာင္းေလွငယ္ကပိုမိုျမန္ဆန္ ေသာေၾကာင္႔ ၊မင္းၾကီးက သြားရန္အစီစဥ္
ကိုဖ်က္သီမ္းလိုက္ေလသည္။
ဇမဴသေျပသို႔ေရာက္ေတာ္မူျခင္ း
အေလာင္းစည္သူ မင္းၾကီးသည္ ဇမဴသေျပပင္ရင္းသို႔ဆိုက္ေရာ က္ ေသာအခါ ဗိုလ္ရွဳသဘင္ ခံယူေတာ္မူေလ၏၊ ထိုအခါ ဟိမ၀ႏၱာ ေတာအရပါမွလာေသာ လီလူးတေယာက္သည္ သားငယ္ကိုပိုက္ျပီး
ျမစ္ကမ္းနားကေနျပီးၾကည္႔ေလသ ည္။ထိုသို႔ငိုေကၽႊးမည္တမ္းေ သာအသံကိုမင္းၾကီး ၾကားေတာ္မူေလေသာ္
ယမထာၾကီမ္လံုးႏွင္႔ေရကိုပုတ ္ခက္လိုက္ရာေရေစာင္႔နတ္ထြက္ ေပၚလာသည္။ ဘီလူးမ၏သားငယ္ကို
ေရေစာင္႔နတ္က သယ္ယူေပးျပီး ၊ဘီလူးမက အလြန္၀မ္းသာလွေပ၏ ထိုအခါ ဘီလူးမက မိမိေနရာဟိမ၀ႏၱာ
ေတာအရပ္သို႔ ၀င္ေရာက္ျပီး အနံ႔ေမြးၾကိဳင္လွေသာ သရကၡာန္အစစ္ကို ျဖတ္ယူျပီး လာေရာက္ဆက္သ
ေလသည္။
ဘုရားရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ငါးဆူဆက ္သျခင္း။
သိၾကားမင္းၾကီးသည္ ကိုယ္ထင္ရွားျပသျပီး၊မင္းၾက ီးအားဆိုေလသည္။ -ျမတ္ေသာမင္းၾကီး ျမင႔္မိုရ္ေတာင္သို႔
မသြားျခင္းကား ေကာင္းလွပါေပ၏ ငါကား သိၾကားတည္း မင္းၾကီးအား သာသနာေတာ္၏အက်ိဳးကိုေဆာင္
ရြက္ေစခ်င္ေသာေၾကာင္႔၊ျမင္႔ မိုရ္ေတာင္သို႔မသြားျဖစ္ေလေ အာင္ တားျမစ္ျခင္းျဖစ္ေပသည္။ သာသနာ
ေတာ္တည္သမွ် လူသတၱ၀ါအေပါင္းတို႔ ကိုးကြယ္စိမ္႔ေသာဌာ- သင္မင္းၾကီးအား၊ဘုရားရုပ္ထု ေတာ္ျမတ္ကို၊
ငါေပးမည္ဟုဆိုကာ-မင္းၾကီးထံ တြင္၊ သရကၡာန္အသားကိုေတာင္းယူျပီး ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၅)ဆူကိုထုလု ပ္ျပီး
သီသဓါတ္ေတာ္တဆူ၊သရိယဓါတ္ေတာ ္ျမတ္္တဆူကိုထည္႔သြင္းဌာပနာ ေလ၏ သရကၡန္အစ-သေျပအစ-
ေဗာဓိအစတို႔ကိုစုေပါင္းျပီး စီရင္ေသာေၾကာင္႔ျမတ္ေပါင္းမ ဥၹဴဘု၇ား ဟုေခၚေ၀ၚခဲ႔ေလသည္။။
ထိုဘုရားတြင္ သီသေမြေတာ္(၁)ဆူႏွင္႔ ႏွလံုးေတာ္တဆူသြင္း ျပီး ဌာပနာေလ၏
အထက္ေဖာ္ျပပါ သရကာၡန္ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၅)ဆူ ႏွင္႔ျမတ္ေပါင္းမဥၹဴ(၁)ဆူ၊ရ ွင္ျဖဴ-ရွင္လွ(၂)ဆူေပါင္းဘု ရား
ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၈)ဆူ ကုိသိၾကားမင္းကထုလုပ္ျပီးဆက ္သေလ၏
သရကၡာန္ဘုရားရုပ္ထုေတာ္(၄)ဆ ူ
ဌာပနာတိုက္သြင္းျခင္း။
ျမန္မာ သကၠရာဇ္ ၄၈၂-ခုႏွစ္ တြင္၊ အေလာင္းစည္သူမင္းၾကီးသည္တို င္းခန္းလွည္႔လည္မူရာ၊အေရွ႕ေ တာင္
ညိဳ ေတာင္တန္းၾကီးတြင္ သာသနာေတာ္ျမတ္ ငါးေထာင္အတြင္း သာသနာေတာ္ထြန္းကားေသာအရပ္ေဒ သျဖစ္လီမ္႔မည္။ထိုေတာင္တန္း ၏အေရွ႔ကား (ေနာင္)
မဟာနာဂရျပည္ၾကီးျဖစ္ဖြယ္ရာရ ွိေပ၏ ထိုေၾကာင္႔-သရကၡာန္ရုပ္ထုေတ ာ္ျမတ္(၅)ဆူကို၊ထိုအရပ္ေသဒ၌
တည္ေဆာက္ဌာပနာေပးရန္ေသာတာပန ္နတ္ၾကီးက ဆိုေတာ္မူေလ၏၊မင္းၾကီးကလည္း နတ္ၾကီးဆိုသည္႔
အတိုင္း၊ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ကို ပထမ၊ဒုတိယ၊တတိယ၊စတုထၳ၊ေလးဆူ ေသာ ဘုရားရဟႏၱာရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ကိ ု
ပင္႔ယူျပီး ဆင္ေတာ္ေပၚ၌တင္ၾကေလ၏
အဖ်ားပိုင္း ပဥၹမ ရုပ္ထုေတာ္ကို၊ ဆင္အတင္မခံသျဖင္႔ ထိုအရပ္၌ပို႔ေဆာင္ျခင္းမရွိ ၊သရကၡာန္ရုပ္ထုေတာ္
ျမတ္(၄)ဆူႏွင္႔ျမတ္ေပါင္းမဥ ၹဴတဆူကို ဆင္ေပၚတင္ျပီး လြတ္ေတာ္မူေလသည္။ရုပ္ထုေတာ္ တင္ေဆာင္လာ
ေသာဆင္မ်ားကို၊အေရွ႔ေတာင္ညိ ဳအရပ္၌လွည္႔ပတ္လာရင္း သန္းေထာင္အရပ္၊ေဖာင္ေတာ္ေပါ က္ေတာင္
ေျခရင္းသို႔ ေရာက္ရွိသည္႔အခါဆင္မ်ားမည္သ ည္႔အရပ္သို႔ မထြက္ထြာေတာ့သျဖင္႔၊ထိုအရပ္ တြင္ပင္ ဌာပနာတိုက္တည္ေဆာက္ျပီး၊လို ဏ္ဂူသြင္းထားပါသည္။ ျမတ္ေပါင္းမဥၹဴဘုရားကို တင္ေဆာင္ ေသာဆင္မွာ
ေတာင္အရပ္သို႔ထြက္ခြာလာရင္း မင္းၾကီးက နန္းေတာ္သို႔ ျပန္လည္ပင္႔ေဆာင္မည္ဟုဆိုေလ သည္။ ထိုအခါ
ေသာဆင္မွာတာင္အရပ္ဌာနသို႔ထြ က္ခြာလာရင္းမင္းၾကီးကနန္းေတ ာ္သို႔ျပန္လည္ပင္႔ေဆာင္မည္ဟ ုဆိုေလသည္။
ထိုအခါေသာတာပန္နတ္မင္းၾကီးဆ က္လက္ေျပာၾကားခဲ႔သည္မွာ-
မင္းျမတ္ထိုရတနာမဥၹဴဘုရားကိ ုမဟာဂါမရြာ၌သာ အပ္ႏွံထားရွိရန္၊ ျမတ္ေပါင္းမဥၹဴဘု၇ားကို ထိုမဟာကာမရြာတြင္ ၊အပ္ႏွံ
ထားေတာ္မူမွေနာင္ေသာအခါ သရကၡာန္ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ႏွင္႔ တေပါင္းတည္းရွိလာမည္ဟု ေသာတာပန္နတ္ၾကီးကဆိုေတာ္မူေ လသည္။
နတ္ၾကီးဆိုေတာ္မူသည္႔အတိုင္ း မဟာကာမရြာေက်ာင္း၌၊ဆရာေတာ္( အရိယဓမၼရာသီ) ထံအပ္ႏွံေပးျပီးမဟာကာမရြာသူ -ရြာသားမ်ားႏွင္႔အတူ ပြဲလမ္းသဘင္ဆင္ယင္က်င္းပျပီ း၊ေရစက္ခ်အမွ်-အတမ္းေပးေ၀ၾက ပါသည္။
ဘုရားရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၄)ဆူေတ ြ႔ရွိျခင္း။
သကၠရာဇ္၇၂၁-ခုႏွစ္တြင္၊ေညာင ္ေရႊျမိဳ႔ ေစာ္ဘြားၾကီး စီဆိုင္ဖ လက္ထက္ေတာ္အခါ သန္းေထာင္အရပ္တြင္တခုေသာေနရ ာ၌၊ ဘုရားေရာင္ျခည္ေတာ္မ်ားကြန္ ႔ျမဴးေနသည္ကိုဖူးျမင္ေတြ႔ရွ ိၾကသျဖင္႔ေစာ္ဘြားၾကီးထံ သံေတာ္ဦးတင္ၾကေလသည္.။
နယ္ရွင္ေစာ္ဘြားက မွဴးေတာ္-မတ္ေတာ္မ်ားႏွင္႔ျ ခံရံျပီးထြက္ေတာ္မူကာ၊ျမက္ျ ခံဳပိတ္ေပါင္းတို႔ကို ရွင္းလင္းခုတ္ထြင္ေစျပီး၊ရွ ာေဖြၾကရာ လိွဳဏ္ဂူအတြင္း၌ဘုရားရုပ္ထု ေတာ္ျမတ္(၄)ဆူကိုေတြ႔ရွိဖူး ျမင္ေတာ္မူခဲ႔ေလ သည္။
ေနရာဌာနေျပာင္းေရႊ႕ျခင္း။
သကၠရာဇ္၉၇၇-ခုႏွစ္တြင္၊ေညာင ္ေရႊျမိဳ႔၌ ဘြားသားစိုးစံေတာ္မူေသာေစာ္ ဘြားမ(ေစာင္နန္းဖဲ)လက္ထက္သိ ု႔
ေရာက္ေသာအခါ၊ ထိုျမိဳ႔ေတာ္ကိုထိပါးတိုက္ခ ိုက္ ေႏွာက္ယွက္ဖန္မ်ားေသာေၾကာင္ ႔ ၊ဗုဒၵဘာသာ ရွမ္းျမန္မာ
တို႔ အထြတ္အထိပ္ျဖစ္ေသာ ယင္း၏ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ကို၊စစ္ ေဘးစစ္ဒဏ္ရန္အႏၱရယ္ကင္းရွင္ းရာျဖစ္ေသာ
ေညာင္ေရႊျမိဳ႔နယ္-ေရႊအင္းတိ န္ဘုရားၾကီး၏ အရံေစာင္႔အသီေတာ္မ်ားေနရာရပ ္ကြက္၌၊ ေက်ာင္းေတာ္
ျပဳျပင္ေဆာက္လုပ္ျပီးလွ်င္ ပင္႔ယူပို႔ေဆာင္ေစျပီး၊အေနာ ္ရထာမင္း အပ္ႏွံထားသည္႔အတိုင္း၊၁၂-မွ ဳမင္းေရး
ကိစၥခပ္သိမ္းလြတ္ျငီမ္းခ်မ္ းသာခြင္႔ေပးျပီးေစာင္႔ေရွာက ္ထိမ္းသီမ္းေရးကိစၥ ေဆာင္ရြက္ဘြယ္ အ၀၀တို႔ကို
အမိန္႔အာဏာမ်ားႏွင္႔အပ္ျပီး လွ်င္ အထူးေစာင္႔ေရွာက္ ေစေတာ္မူေလသည္။
ေဒသစာရီၾကြခ်ီေတာ္မူျခင္း။
ေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေတာ္၌ ႏွစ္စဥ္ သီတင္း သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း(၇)ရက္ေန႔တ ြင္၊က်င္းပေသာရုပ္ထုေတာ္ျမတ ္
အပူေဇာ္ခံပြဲၾကီးကို၊ဆက္လက္ က်င္းပျပဳလုပ္ရာ-
သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း-၆ရက္ေန႔၊ဟ ဲယာရြာမသို႔ၾကြျပီးတညစံ။
။ ရ ။ ေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေတာ္သို႔ၾကြ တညစံ။
။ ၈ ။ နန္းသဲသို႔ၾကြေန႔ဆြမ္းကပ္ျပ ီးလွ်င္
။ ၈ ။ နန္းပန္ရြာသို႔ၾကြေရာက္တညစံ ။
။ ၉ ။ ေနာင္ေတာရြာသို႔ၾကြေရာက္တညစ ံ။
။ ၁၀ ။ ရြာၾကီးဘန္း ပံုသို႔ၾကြ တညစံ။
။ ၁၁ ။ ေဆာ္မရြာေက်ာင္းေတာ္သို႔
အေရာက္ၾကြေတာ္မူကာ ျမိဳ႔ရြာေနလူျပည္သူတို႔၏ ရိုေသ၀ပ္လွ်ိဳးရွိခိုးေကာ္ေ ရာ္အပူေဇာ္ခံ ၆-ဌာန ပြဲသဘင္
ဆင္ယင္က်င္းပလာခဲ႔သည္။
ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ (၄)ဆူသာ ေဒသစာရီၾကြခ်ီေတာ္မူျခင္း။
ထိုရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၅)ဆူအနက္ ေညာင္ေရႊေဇာ္ဘြားၾကီးအပ္ႏွံ ထားေသာ သရကၡာန္ရုပ္ေတာ္ျမတ္(၄)ဆူ
ႏွင္႔ သကၠရာဇ္-၄၈၂ ခုႏွစ္အတြင္း၊အင္းတီမ္ဘုရား အသီေတာ္ျဖစ္ေသာမဟာဂါမရြာေက် ာင္းေတာ္၌၊
နရပတိစည္သူမင္း အပ္ႏွင္းေပးထားေသာ ျမတ္ေပါင္းမဥၹဴဘုရား ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၁)ဆူ ေပါင္း (၅)ဆူ
ျဖစ္ေလသည္။ေဒသစာရီ ၾကြခ်ီေတာ္မူသည္႔ အပူေဇာ္ခံပြဲ၌၊(၅)ဆူလံုးပင္ ႔ေဆာင္ခဲ႔ရာ၊ ေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေတာ္သို႔
အၾကြ၊လင္းကင္းရြာအေရွ႔အင္းလ ယ္သို႔အေရာက္၊ေလၾကီးမိုးၾကီ း သည္းထန္စြာရြာသြန္းတိုက္ခိိ ုက္သျဖင္႔
ဘုရားေလွေတာ္ႏွစ္ျမဳပ္ျပီး၊ ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၅)ဆူအနက္(၄) ဆူသာရွာေဖြေတြ႔ရွိ ပင္ယူရရွိသည္။ အဆိုပါ
လက်ၤာရံ ရဟႏၱာတဆူမွာ×ရွာေဖြစံုစမ္းျ ပီးမရရွိျဖစ္ခဲ႔ေလသည္။ေဒသစာ ရီၾကြခ်ီိေတာ္မူသည္႔အျပီး၊ေ က်ာင္း
ေတာ္ေရာက္တြင္ ဂႏၵကုဋိတိုက္ေတာ္ဖြင္႔ေသာအခ ါတြင္မွ၊ဦးေခါင္းေတာ္တြင္ေမ ွာ္မ်ားတင္လ်က္ဖူးေတြ႔ရ
ေၾကာင္း၊ထို႔ေနာက္တဖန္ပင္႔ယ ူျပန္လွ်င္၊ေရွ႔နည္းမေသြမို းေလသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းတိုက္ခက္ျပန္သျဖင္႔
ထို ရဟႏၱာရုပ္ထုေတာ္ျမတ္တဆူကို၊ ညတြင္းခ်င္းေက်ာင္းေတာ္သို႔ ပင္႔ျပန္ပို႔ေဆာင္ေသာအခါမွမ ိုးစင္ေလ
ကင္းခ်မ္းသာျခင္းျဖစ္ေလသည္။
(၁၉)ဌာနအပူေဇာ္ခံပြဲၾကြခ်ီေ တာ္မူျခင္း။
မူလ ၆-ဌာနၾကြခ်ီေတာ္မူျပီး ၈-ဌာန ပြဲေတာ္မ်ားက်င္းပလာခဲ႔သည္႔ ျပင္ေနာက္ေနာင္ အုပ္ခ်ဴပ္ေတာ္မူၾက
ေသာေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေစာ္ဘြားၾက ီးမ်ား လက္ထက္ေတာ္တြင္၊ အရပ္ရပ္-အရြာရြာတို႔မွေစတနာ သဒါၵတရားတိုးပြား ထက္သန္လာၾကသျဖင္႔၊မိမိတို႔ရ ပ္ရြာ တြင္ေန႔ဆြမ္းကပ္လွဴရာႏွင္႔ ညက်ိန္းေတာ္မူရန္
ခြင့္ပန္တင္ေလွ်ာက္ၾကသည္႔အတ ိုင္း ၊ေနာက္ထပ္ ၁၂-ဌာနအရပ္မ်ားသို႔ခြင္႔ျပဳ ေတာ္မူခဲ႔ေလသည္။
ဌာနေပါင္း(၁၉)၊ရက္ေပါင္း(၁၅ )ရက္မွ် ၾကြခ်ီေတာ္မူခဲ႔ေလသည္.။ ေနာက္ထပ္ပြဲစားကုန္းဌာန၌ေန႔ ဆြမ္းကပ္
ရန္ထပ္မံခြင္႔ျပဴလိုက္သည္။
သို႔ေသာ္၁၃၁၁-ခုႏွသ္၊တိုင္း ျပည္ျင္ိမ္၀ပ္ပိျပားမွဳမရွိ သည္႔အတြက္၊ဂုိဏ္းသံဃာဆရာေတာ ္မ်ားသက္ဆိုင္ရာ
အစိုးရဌာနအၾကီးအကဲမ်ားႏွင္႔ နန္းဟူးရြာ ဘုရားထိန္းသီမ္းေစာင္႔ေရွာက ္ေရးေဂါပကအဖြဲံ႔ လူၾကီးမ်ားတို႔အား
လံုးသေဘာတူညီခ်က္ဆံုးျဖတ္ၾက သည္႔အတိုင္း၊ထိုႏွစ္တြင္ေဒသ စာရီၾကြခ်ီေတာ္မူျခင္းမရွိပ ါ။သက္ဆိုင္ရာ
ဒါယကာ၊ဒါယိကာမ တို႔မိမိဌာနသို႔ၾကြေရာက္သည္ ႔ေန႔က်လွ်င္၊ေဖာင္ေတာ္ဦးဘုရ ားေက်ာင္းေတာ္ၾကီးသို႔
အေရာက္၊ဆြမ္း၊ပန္း၊ေရခ်မ္း၊ ဆီမီး၊ဖေရာင္းတိုင္မ်ားကိုလ ာေရာက္ဆက္ကပ္လွဴဒါန္းၾကပါသည ္။ ထိုႏွစ္တြင္
ေက်ာင္းေတာ္၌ ေန႔စဥ္ႏွင္႔အမွ်လူစည္ကားႏွစ ္ဟု မွတ္ခ်က္ခ်ေပမည္။
၁၃၁၂-ခုႏွစ္တြင္၊ေဒသစာရီဆက္ လက္ၾကြခ်ီေတာ္မူလာရင္း၊၁၃၂၇ -ခုႏွစ္၊သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း(၆ )ရက္၊
နံနက္(၈)နာရီအခ်ိန္တြင္၊ဟဲယ ာရြာမဌာနမွေက်းစားကုန္းေက်ာ င္းသို႔အၾကြ ေျမနီကုန္းရြာအေရွ႔ေတာင္
ေထာင္႔သို႔အေရာက္၊မိုးၾကီး ေလၾကီးသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းတိုက္ခက္သျဖင္႔၊ကရ၀ ိတ္ေဖာင္ေတာ္ေလွၾကိး
မွာတီမ္းေမွာက္သြားပါသည္။ထိ ုရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၄)ဆူအနက္ေရ ေအာက္သို႔ ၂ဆူက်သြားျပီး က်န္၂ဆူ
မွာဘုရားလူၾကီးမ်ားတို႔ကပင္ ႔ယူရရွိလိုက္သည္ယေရေအာက္၌က် ေသာဘုရား၂ဆူမွာ
ထိုနံနက္၉နာရီခြဲအခ်ိန္တြင္ ရွာေဖြေတြ႔ရွိခဲ႔ျပီး ဆက္လက္ပင္႔ေဆာင္ၾကပါသည္.။
(၂၀)ဌာန အပူေဇာ္ခံပြဲၾကြခ်ီေတာ္မူျခ င္း။
၁၃၂၈-ခုႏွစ္တြင္၊ေဒသစာရီၾကြ ခ်ီေတာ္မူသည္႔ခရီးစဥ္ကိုျပဳ ျပင္ျပီး၊ေကလာဌာန ၌ ၊ ေန႔ဆြမ္းကပ္လွဴရန္
ဌာနသစ္တိုးခ်ဲ႔ျပီးႏွစ္စဥ္ ေန႔ဆြမ္းကပ္လွဴဒါန္႔ေနသည္႔ ဇရပ္ၾကီးဌာနကို ညက်ိန္း၀ပ္ရန္
အခ်ိန္ဇယားျပဳျပင္လိုက္ပါသည ္။ ထိုႏွစ္တြင္ေတာ္သလင္းလကြယ္ ေန႔ ေက်ာင္းေတာ္မွထြက္ခြာျပီး သီတင္း
က်ၽႊတ္လျပည္႔ေက်ာ္၂ရက္ေန႔တြ င္၊ေက်ာင္းေတာ္သို႔ျပန္လည္ၾ ကြ၀င္ေတာ္မူသည္။
နိမိတ္ထူးျခားခ်က္တင္ျပျခင္ း။
၁၃၂၈-ခုႏွစ္၊ေတာင္သလင္းလကြယ ္ေန႔နံနက္ ၇ နာရီ အခ်ိန္၊ေက်ာင္းေတာ္ ျပာသဒ္ဦးပလႅင္ေတာ္မွ
စီးေတာ္ေလွစံေက်ာင္းျပသာဒ္အ တြင္းသို႔ပင္႔တင္ျပီး ၾကြခ်ီေတာ္မူရာ မိုးေလက္သးစင္ေနသည္ၾကားမွ
ညအခ်ိန္ကဲ႔သို႔ ေမွာင္က်သြားပါသည္. ထို႔ ၈ နာရီခြဲအခ်ိန္ က်ေရာက္မွ အလင္းေရာက္ျပန္လည္ျမင္ေတြ႔
လာျပီး ေနစၾကာ၏အလင္းေရာင္ကို ေတြ႔ျမင္ရေလသည္။ ထိုနိမိတ္ ထူးျခားခ်က္ကိုလူတိုင္းပင္အ ႔ံၾသရေလ
သည္။ ထိုႏွစ္တြင္အင္းေလးေဒသ၌ ေဘးအႏၱရယ္ အမ်ားအျပားေတြ႔ရွိရျပီး၊ ၁၃၂၉-ခုႏွစ္္ ေဒသစာရီ
ၾကြခ်ီေတာ္မူရာေနရာဌာနတိုးျ မင္႔ျခင္း မျပဳလုပ္ေတာ့ဘဲ ေန႔ရက္ႏွင္႔အခ်ိန္ကိုသာျပဳျ ပင္ေပးခဲ႔ေလသည္။
သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း၁-ရက္ေန႔ေက ်ာင္းေတာ္မွအင္းတီမ္ဌာနသို႔ ၾကြေရာက္ေတာ္မူျပီး သီတင္းကၽႊတ္
လျပည္႔ေက်ာ္ ၃ ရက္ေန႔ေရသာဌာနမွေက်ာင္းေတာ္ သို႔ ျပန္လည္ၾကြ၀င္ေတာ္မူေလသည္။
ထာ၀ရေက်ာင္းေတာ္ရာေရႊ႕ေျပာင ္းျခင္း။
သကၠရာဇ္၁၁၃၃ ခုႏွစ္တြင္၊ေရႊအင္းတီၤမ္ ဘုရားၾကီး၏ အေရွ႔ဘက္ မဟာဂါမရြာရွိ ေဖာင္ေတာ္ဦးေက်ာင္း
ေတာ္ၾကီးကို မီးသင္႔ေလာင္သျဖင္႔၊ ရြာၾကီးဘန္းပံုအရပ္တြင္ေက်ာ င္းေတာ္ေဆာက္လုပ္ျပီး၊
ရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္(၅)ဆူကိုေရ ြေျပာင္းပင္႔ေဆာင္ျပီးလွ်င္ ၊အသိေတာ္မ်ားကေစာင္႔ေရွာက္ၾ ကေလသည္။ထို႔
ေနာက္တဖန္၁၂၄၃-ခုႏွစ္ရြာၾကီ းဘန္းပံု ေက်ာင္းေတာ္လည္း ထပ္မံမီးေလာင္ျပန္ရာ၊သာေလးေ က်းရြာအုပ္စု×နန္းဟူရြာ၌ ေက်ာင္းေတာ္ၾကီးေဆာက္လုပ္ျပ ီး၊
ထာ၀ရေက်ာင္းေတာ္ၾကီးကို ၁၂၅၂-ခုႏွစ္တြက္တည္ေဆာက္ျပီ း ကိုးကြယ္လာၾကသည္။ထိုေနာက္
ေက်ာင္းေတာ္ၾကီးမွာပ်က္စီးယ ိုယြင္းမွဳမ်ားျပားလာသျဖင္႔ ၊သကၠရာဇ္ ၁၃၁၃×ခုႏွစ္တြင္၊အထက္ပါ
ေက်ာင္းေတာ္ၾကီးကို ဖ်က္သီမ္းလိုက္ပါသည္။
ယခုတည္ရွိေသာေက်ာင္းေတာ္ၾကီ းကို၊၁၃၁၄-ခုႏွစ္တြင္၊စတင္ အုတ္ျမစ္ခ် ကြန္ကရက္တိုင္မ်ားကို တည္
ေဆာက္ၾကျပီး၊၁၃၁၇ခုႏွစ္၊ဘုရ ားေက်ာင္းေတာ္တက္ပြဲကိုက်င္ းပ ႏိုင္ခဲ႔ပါသည္။
၁၃၁၈-ခုႏွစ္တြင္၊ေက်ာင္းေတာ ္ၾကီး၏ေစတီလံုးထိပ္ ထီးေတာ္ ျမတ္ကို ေအာင္ျမင္စြာတပ္ဆင္ျပီးစီးေ ၾကာင္း
တင္ျပအပ္ပါသည္။
========================== ========================== ======
ကၽႊန္ေတာ္အားလံုးအတြက္အင္းေ လးသမိုင္းအေၾကာင္းသိရွိေစရန ္ရည္ရြယ္ျပီးအဖိုးအဘြားမ်ား ထိန္းသီမ္း
ခဲ႔ေပးေသာစာအုပ္မွျပန္လည္ရိ ုက္ယူျပီးျပန္မွ်ေ၀ေပးျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ေနာက္အားတဲ႔အခ်ိန ္က်ရင္လဲ
ပင္းတယသမိုင္းေလးကိုတင္ျပေပ းသြားပါ႔မယ္.
Ref; Credit to minzarni tgi 2mz(နည္းပညာစုစည္းမွဳ)လူမွဳ ကြန္ယက္
မူလိုသျဖင္႔၊သကၤနက္ ေဖာင္ယာဥ္ စၾကာျဖင္႔၊မွဴးမတ္ဗိုလ္ပါတိ
မင္းၾကီးသည္ ေဖာင္ယာဥ္စၾကာႏွင္႔ ယမထာၾကီမ္လံုးစၾကာကိုပိုင္ဆ
ထိုေၾကာင္႔ သကၤနက္ေဖာင္စၾကာကို သြားလိုရာအရပ္တြင္ (လက္ညိဳးညြန္ရာ ေရျပင္ျဖစ္ရေလသည္။)
ဟူေသာ ဆိုရိုးစကားထင္ရွားေလသည္။
အေလာင္းစည္သူမင္းၾကီးသည္တို
စိတ္ဆႏၵ ျပင္းျပလာသျဖင္႔၊ျမင္႔မုိရ္
နတ္သိၾကားမင္းႏွင္႔ သူသီတာတို႔ဟန္႔တားျခင္း။
တာ၀တိန္သာ နတ္ျပည္ကို အစိုးရေသာ သိၾကားမင္းႏွင္႔ မိဖုရားသူသီတာတို႔က၊ လူအိုခင္ပြန္းအေရာင္ဖန္
ဆင္းျပီး ေလာင္းေလွငယ္ႏွင္႔စီးႏွင္းေ
ေမးျမန္းခဲ႔သည္မွာ- အကၽႊႏု္ပ္တို႔ခင္ပြန္းသည္ တဆယ္႔ငါးႏွစ္အရြယ္ကပင္ အီမ္ေထာင္ျပဳျပီး ျမင္႔မိုရ္ေတာင္သို႔ ေရာက္ျခင္ေသာအားငါတို႔သြားသ
အေလာင္းစည္သူမင္းၾကီးသည္ သူအိုတို႔ေျပာသည္႔စကားကိုမယ
ေနပါသည္၊ ထိုေၾကာင္႔ေဖာင္ယာဥ္စၾကာႏွင
သိၾကားမင္းဖန္ဆင္းထားေသာ ေလာင္းေလွငယ္ကပိုမိုျမန္ဆန္
ကိုဖ်က္သီမ္းလိုက္ေလသည္။
ဇမဴသေျပသို႔ေရာက္ေတာ္မူျခင္
အေလာင္းစည္သူ မင္းၾကီးသည္ ဇမဴသေျပပင္ရင္းသို႔ဆိုက္ေရာ
ျမစ္ကမ္းနားကေနျပီးၾကည္႔ေလသ
ယမထာၾကီမ္လံုးႏွင္႔ေရကိုပုတ
ေရေစာင္႔နတ္က သယ္ယူေပးျပီး ၊ဘီလူးမက အလြန္၀မ္းသာလွေပ၏ ထိုအခါ ဘီလူးမက မိမိေနရာဟိမ၀ႏၱာ
ေတာအရပ္သို႔ ၀င္ေရာက္ျပီး အနံ႔ေမြးၾကိဳင္လွေသာ သရကၡာန္အစစ္ကို ျဖတ္ယူျပီး လာေရာက္ဆက္သ
ေလသည္။
ဘုရားရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ငါးဆူဆက
သိၾကားမင္းၾကီးသည္ ကိုယ္ထင္ရွားျပသျပီး၊မင္းၾက
မသြားျခင္းကား ေကာင္းလွပါေပ၏ ငါကား သိၾကားတည္း မင္းၾကီးအား သာသနာေတာ္၏အက်ိဳးကိုေဆာင္
ရြက္ေစခ်င္ေသာေၾကာင္႔၊ျမင္႔
ေတာ္တည္သမွ် လူသတၱ၀ါအေပါင္းတို႔ ကိုးကြယ္စိမ္႔ေသာဌာ- သင္မင္းၾကီးအား၊ဘုရားရုပ္ထု
ငါေပးမည္ဟုဆိုကာ-မင္းၾကီးထံ
သီသဓါတ္ေတာ္တဆူ၊သရိယဓါတ္ေတာ
ေဗာဓိအစတို႔ကိုစုေပါင္းျပီး
ထိုဘုရားတြင္ သီသေမြေတာ္(၁)ဆူႏွင္႔ ႏွလံုးေတာ္တဆူသြင္း ျပီး ဌာပနာေလ၏
အထက္ေဖာ္ျပပါ သရကာၡန္ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၅)ဆူ
ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၈)ဆူ ကုိသိၾကားမင္းကထုလုပ္ျပီးဆက
သရကၡာန္ဘုရားရုပ္ထုေတာ္(၄)ဆ
ဌာပနာတိုက္သြင္းျခင္း။
ျမန္မာ သကၠရာဇ္ ၄၈၂-ခုႏွစ္ တြင္၊ အေလာင္းစည္သူမင္းၾကီးသည္တို
ညိဳ ေတာင္တန္းၾကီးတြင္ သာသနာေတာ္ျမတ္ ငါးေထာင္အတြင္း သာသနာေတာ္ထြန္းကားေသာအရပ္ေဒ
မဟာနာဂရျပည္ၾကီးျဖစ္ဖြယ္ရာရ
တည္ေဆာက္ဌာပနာေပးရန္ေသာတာပန
အတိုင္း၊ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ကို ပထမ၊ဒုတိယ၊တတိယ၊စတုထၳ၊ေလးဆူ
ပင္႔ယူျပီး ဆင္ေတာ္ေပၚ၌တင္ၾကေလ၏
အဖ်ားပိုင္း ပဥၹမ ရုပ္ထုေတာ္ကို၊ ဆင္အတင္မခံသျဖင္႔ ထိုအရပ္၌ပို႔ေဆာင္ျခင္းမရွိ
ျမတ္(၄)ဆူႏွင္႔ျမတ္ေပါင္းမဥ
ေသာဆင္မ်ားကို၊အေရွ႔ေတာင္ညိ
ေျခရင္းသို႔ ေရာက္ရွိသည္႔အခါဆင္မ်ားမည္သ
ေတာင္အရပ္သို႔ထြက္ခြာလာရင္း
ေသာဆင္မွာတာင္အရပ္ဌာနသို႔ထြ
ထိုအခါေသာတာပန္နတ္မင္းၾကီးဆ
မင္းျမတ္ထိုရတနာမဥၹဴဘုရားကိ
ထားေတာ္မူမွေနာင္ေသာအခါ သရကၡာန္ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ႏွင္႔
နတ္ၾကီးဆိုေတာ္မူသည္႔အတိုင္
ဘုရားရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၄)ဆူေတ
သကၠရာဇ္၇၂၁-ခုႏွစ္တြင္၊ေညာင
နယ္ရွင္ေစာ္ဘြားက မွဴးေတာ္-မတ္ေတာ္မ်ားႏွင္႔ျ
ေနရာဌာနေျပာင္းေရႊ႕ျခင္း။
သကၠရာဇ္၉၇၇-ခုႏွစ္တြင္၊ေညာင
ေရာက္ေသာအခါ၊ ထိုျမိဳ႔ေတာ္ကိုထိပါးတိုက္ခ
တို႔ အထြတ္အထိပ္ျဖစ္ေသာ ယင္း၏ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ကို၊စစ္
ေညာင္ေရႊျမိဳ႔နယ္-ေရႊအင္းတိ
ျပဳျပင္ေဆာက္လုပ္ျပီးလွ်င္ ပင္႔ယူပို႔ေဆာင္ေစျပီး၊အေနာ
ကိစၥခပ္သိမ္းလြတ္ျငီမ္းခ်မ္
အမိန္႔အာဏာမ်ားႏွင္႔အပ္ျပီး
ေဒသစာရီၾကြခ်ီေတာ္မူျခင္း။
ေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေတာ္၌ ႏွစ္စဥ္ သီတင္း သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း(၇)ရက္ေန႔တ
အပူေဇာ္ခံပြဲၾကီးကို၊ဆက္လက္
သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း-၆ရက္ေန႔၊ဟ
။ ရ ။ ေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေတာ္သို႔ၾကြ တညစံ။
။ ၈ ။ နန္းသဲသို႔ၾကြေန႔ဆြမ္းကပ္ျပ
။ ၈ ။ နန္းပန္ရြာသို႔ၾကြေရာက္တညစံ
။ ၉ ။ ေနာင္ေတာရြာသို႔ၾကြေရာက္တညစ
။ ၁၀ ။ ရြာၾကီးဘန္း ပံုသို႔ၾကြ တညစံ။
။ ၁၁ ။ ေဆာ္မရြာေက်ာင္းေတာ္သို႔
အေရာက္ၾကြေတာ္မူကာ ျမိဳ႔ရြာေနလူျပည္သူတို႔၏ ရိုေသ၀ပ္လွ်ိဳးရွိခိုးေကာ္ေ
ဆင္ယင္က်င္းပလာခဲ႔သည္။
ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္ (၄)ဆူသာ ေဒသစာရီၾကြခ်ီေတာ္မူျခင္း။
ထိုရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၅)ဆူအနက္
ႏွင္႔ သကၠရာဇ္-၄၈၂ ခုႏွစ္အတြင္း၊အင္းတီမ္ဘုရား
နရပတိစည္သူမင္း အပ္ႏွင္းေပးထားေသာ ျမတ္ေပါင္းမဥၹဴဘုရား ရုပ္ထုေတာ္ျမတ္(၁)ဆူ ေပါင္း (၅)ဆူ
ျဖစ္ေလသည္။ေဒသစာရီ ၾကြခ်ီေတာ္မူသည္႔ အပူေဇာ္ခံပြဲ၌၊(၅)ဆူလံုးပင္
အၾကြ၊လင္းကင္းရြာအေရွ႔အင္းလ
ဘုရားေလွေတာ္ႏွစ္ျမဳပ္ျပီး၊
လက်ၤာရံ ရဟႏၱာတဆူမွာ×ရွာေဖြစံုစမ္းျ
ေတာ္ေရာက္တြင္ ဂႏၵကုဋိတိုက္ေတာ္ဖြင္႔ေသာအခ
ေၾကာင္း၊ထို႔ေနာက္တဖန္ပင္႔ယ
ထို ရဟႏၱာရုပ္ထုေတာ္ျမတ္တဆူကို၊
ကင္းခ်မ္းသာျခင္းျဖစ္ေလသည္။
(၁၉)ဌာနအပူေဇာ္ခံပြဲၾကြခ်ီေ
မူလ ၆-ဌာနၾကြခ်ီေတာ္မူျပီး ၈-ဌာန ပြဲေတာ္မ်ားက်င္းပလာခဲ႔သည္႔
ေသာေညာင္ေရႊျမိဳ႔ေစာ္ဘြားၾက
ခြင့္ပန္တင္ေလွ်ာက္ၾကသည္႔အတ
ဌာနေပါင္း(၁၉)၊ရက္ေပါင္း(၁၅
ရန္ထပ္မံခြင္႔ျပဴလိုက္သည္။
သို႔ေသာ္၁၃၁၁-ခုႏွသ္၊တိုင္း
အစိုးရဌာနအၾကီးအကဲမ်ားႏွင္႔
လံုးသေဘာတူညီခ်က္ဆံုးျဖတ္ၾက
ဒါယကာ၊ဒါယိကာမ တို႔မိမိဌာနသို႔ၾကြေရာက္သည္
အေရာက္၊ဆြမ္း၊ပန္း၊ေရခ်မ္း၊
ေက်ာင္းေတာ္၌ ေန႔စဥ္ႏွင္႔အမွ်လူစည္ကားႏွစ
၁၃၁၂-ခုႏွစ္တြင္၊ေဒသစာရီဆက္
နံနက္(၈)နာရီအခ်ိန္တြင္၊ဟဲယ
ေထာင္႔သို႔အေရာက္၊မိုးၾကီး ေလၾကီးသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းတိုက္ခက္သျဖင္႔၊ကရ၀
မွာတီမ္းေမွာက္သြားပါသည္။ထိ
မွာဘုရားလူၾကီးမ်ားတို႔ကပင္
ထိုနံနက္၉နာရီခြဲအခ်ိန္တြင္
(၂၀)ဌာန အပူေဇာ္ခံပြဲၾကြခ်ီေတာ္မူျခ
၁၃၂၈-ခုႏွစ္တြင္၊ေဒသစာရီၾကြ
ဌာနသစ္တိုးခ်ဲ႔ျပီးႏွစ္စဥ္ ေန႔ဆြမ္းကပ္လွဴဒါန္႔ေနသည္႔ ဇရပ္ၾကီးဌာနကို ညက်ိန္း၀ပ္ရန္
အခ်ိန္ဇယားျပဳျပင္လိုက္ပါသည
က်ၽႊတ္လျပည္႔ေက်ာ္၂ရက္ေန႔တြ
နိမိတ္ထူးျခားခ်က္တင္ျပျခင္
၁၃၂၈-ခုႏွစ္၊ေတာင္သလင္းလကြယ
စီးေတာ္ေလွစံေက်ာင္းျပသာဒ္အ
ညအခ်ိန္ကဲ႔သို႔ ေမွာင္က်သြားပါသည္. ထို႔ ၈ နာရီခြဲအခ်ိန္ က်ေရာက္မွ အလင္းေရာက္ျပန္လည္ျမင္ေတြ႔
လာျပီး ေနစၾကာ၏အလင္းေရာင္ကို ေတြ႔ျမင္ရေလသည္။ ထိုနိမိတ္ ထူးျခားခ်က္ကိုလူတိုင္းပင္အ
သည္။ ထိုႏွစ္တြင္အင္းေလးေဒသ၌ ေဘးအႏၱရယ္ အမ်ားအျပားေတြ႔ရွိရျပီး၊ ၁၃၂၉-ခုႏွစ္္ ေဒသစာရီ
ၾကြခ်ီေတာ္မူရာေနရာဌာနတိုးျ
သီတင္းကၽႊတ္လဆန္း၁-ရက္ေန႔ေက
လျပည္႔ေက်ာ္ ၃ ရက္ေန႔ေရသာဌာနမွေက်ာင္းေတာ္
ထာ၀ရေက်ာင္းေတာ္ရာေရႊ႕ေျပာင
သကၠရာဇ္၁၁၃၃ ခုႏွစ္တြင္၊ေရႊအင္းတီၤမ္ ဘုရားၾကီး၏ အေရွ႔ဘက္ မဟာဂါမရြာရွိ ေဖာင္ေတာ္ဦးေက်ာင္း
ေတာ္ၾကီးကို မီးသင္႔ေလာင္သျဖင္႔၊ ရြာၾကီးဘန္းပံုအရပ္တြင္ေက်ာ
ရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္(၅)ဆူကိုေရ
ေနာက္တဖန္၁၂၄၃-ခုႏွစ္ရြာၾကီ
ထာ၀ရေက်ာင္းေတာ္ၾကီးကို ၁၂၅၂-ခုႏွစ္တြက္တည္ေဆာက္ျပီ
ေက်ာင္းေတာ္ၾကီးမွာပ်က္စီးယ
ေက်ာင္းေတာ္ၾကီးကို ဖ်က္သီမ္းလိုက္ပါသည္။
ယခုတည္ရွိေသာေက်ာင္းေတာ္ၾကီ
ေဆာက္ၾကျပီး၊၁၃၁၇ခုႏွစ္၊ဘုရ
၁၃၁၈-ခုႏွစ္တြင္၊ေက်ာင္းေတာ
တင္ျပအပ္ပါသည္။
==========================
ကၽႊန္ေတာ္အားလံုးအတြက္အင္းေ
ခဲ႔ေပးေသာစာအုပ္မွျပန္လည္ရိ
ပင္းတယသမိုင္းေလးကိုတင္ျပေပ
Ref; Credit to minzarni tgi 2mz(နည္းပညာစုစည္းမွဳ)လူမွဳ




















